Cliëntenraden vervullen door alle vormen van zorg heen een belangrijke rol: ze vertegenwoordigen de mensen die zorg nodig hebben en adviseren bestuurders over beleidsvoornemens. Dit doen zij op basis van hun eigen ervaring en kennis, en hun contacten met de achterban. LOC houdt zich zowel bezig met collectieve belangenbehartiging voor als ondersteuning van het werk van cliëntenraden. Zo werken we samen aan goede zorg.

Veel verantwoordelijkheid

Het werk van de cliëntenraad brengt veel verantwoordelijkheid met zich mee en kan ook veel tijd en energie kosten. Daarom kan het helpen als een organisatie periodiek cursussen en (bij)scholing verzorgt. Of ondersteuning op maat biedt om de cliëntenraad verder te professionaliseren. LOC ondersteunt sinds 1978 cliëntenraden en andere vormen van medezeggenschap op allerlei manieren. Cliëntenraden kunnen lid worden van LOC en daarmee gebruikmaken van de ondersteuning en overige dienstverlening. Maar wat behelst zo’n lidmaatschap? Wat betekent dat in de praktijk voor mensen? En wat biedt LOC nog meer aan voor iedereen die zich aansluit?

Ondersteuning medezeggenschap

Centraal in het werk van LOC staat de ondersteuning van cliëntenraden. Bekend zijn de halfjaarlijkse basiscursussen, waar (nieuwe) cliëntenraadsleden inzicht krijgen in de basale rechten en plichten van de cliëntenraad. En waar verschillende onderwerpen binnen het werk van de raad in workshops aan bod komen. Denk hierbij aan zorginkoop, ver- en nieuwbouw, nieuwe wetgeving en technieken voor onderhandelen.

Maar dat is niet het enige. De groep van ervaren en deskundige adviseurs die aan LOC is verbonden, reist kriskras door Nederland om raden bij te staan. Omdat een zorgaanbieder in de GGz bijvoorbeeld samen met de cliëntenraden een nieuwe medezeggenschapsstructuur wil ontwikkelen. Of een verpleeghuiszorg in Echt dat nadenkt over het bouwen van een nieuwe locatie. Cliëntenraden willen dan graag weten hoe zij van waarde kunnen zijn in het besluitvormingsproces. En hoe zij hun rol zo effectief mogelijk kunnen invullen. Adviseurs van LOC ondersteunen hen daarin. Regelmatig doen zij dat samen met de vrijwillige expertgroepen die LOC rijk is op het gebied van bouwen, zorginkoop en financiën/bedrijfsvoering.

Inspiratiegids met aanbod

Naast de inhoudelijke ondersteuning op het gebied van medezeggenschap en zorg, kent LOC diverse advies- en coachingstrajecten. Als de cliëntenraad langere tijd wil werken aan professionalisering of behoefte heeft aan een inspiratiesessie, staan adviseurs en vrijwilligers klaar om hierin een rol te spelen. Dit doen zij vanuit hun eigen achtergrond als (oud-)cliëntenraadslid, ondersteuner of praktijkervaring binnen een zorginstelling. Dat maakt dat LOC-ers binnen adviestrajecten niet alleen als procesbegeleider kunnen optreden, maar cliëntenraden tevens met raad en daad bijstaan. De Inspiratiegids van LOC (pdf) geeft een volledig beeld over het gehele aanbod voor cliëntenraden. Dat aanbod wordt gedurende de tijd ook aangevuld op basis van verschillende ervaringen en behoeften.

Landelijke en lokale rol

Uit alle vormen van ondersteuning die LOC aanbiedt, komen regelmatig knelpunten, suggesties en vraagstukken naar voren die afzonderlijke zorgaanbieders overstijgen. Onderdeel van het lidmaatschap bij LOC is daarom dat adviseurs zich hard maken voor de collectieve belangenbehartiging van cliëntenraden én mensen die zorg en ondersteuning nodig hebben. Dat maakt dat LOC in talloze landelijke, regionale en lokale overlegstructuren een bijdrage levert op basis van de inbreng van cliëntenraden. Zo is LOC onderdeel van de stuurgroep die het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg uitvoert. En zitten we in de stuurgroep van het actieprogramma Zorg voor de Jeugd, dat kwaliteit van de jeugdhulp en jeugdbescherming binnen vier jaar moet verbeteren.

In deze overleggremia levert LOC altijd een bijdrage vanuit het perspectief van mensen die zorg nodig hebben en hun naasten. Dit overstijgt alle vormen van zorg. Met als doel: de zorg in Nederland structureel verbeteren. Als houvast heeft LOC in 2009 de visie "Waarde-volle zorg" opgesteld. Dit perspectief betekent een grote meerwaarde in de belangenbehartiging voor cliëntenraden, omdat het uitgaat van het idee dat zorg altijd ondersteunend moet zijn aan het leven dat mensen zelf willen leiden. En systemen en structuren - die cliëntenraden vaak in hun werk tegenkomen - dienend moeten zijn aan dat doel.

Deze collectieve belangenbehartiging en ondersteuning onderscheidt LOC van andere organisaties. Velen pakken één van de twee op, maar wij hebben er bewust voor gekozen om beleid en praktijk met elkaar te verbinden. Raadsleden zien daarvan het effect: “LOC is de afgelopen jaren een waardevolle partner geworden waar de zorgsector niet omheen kan. Dat is heel belangrijk. Cliëntenraden staan samen met LOC sterker.”

Vraagbaak: zorgvuldig en deskundig

Eén van de meest gewaardeerde onderdelen van LOC is de Vraagbaak: vijf dagen per week beschikbaar voor allerhande vragen op het gebied van medezeggenschap, zorg en ondersteuning. De Vraagbaak wordt door een brede doelgroep gevonden en gebruikt. Per e-mail of telefonisch. Veelal gaan de vragen over medezeggenschap, maar er bellen of mailen geregeld mensen die iets meemaken in de zorg, waarvan ze willen weten of dit wel klopt en/of toegestaan is. Bellers geven terug dat “de Vraagbaak altijd snel op vragen reageert. Of het nu over medezeggenschap of zorg in de breedste zin van het woord gaat.”

Deze functionaliteit vinden we heel belangrijk. Omdat we zien dat er altijd mensen zijn die even wegwijs gemaakt moeten worden in het soms onoverzichtelijke zorgveld. Met alle instituten, regels en protocollen. Daarom moeten alle adviseurs die vragen beantwoorden op de hoogte zijn en blijven van actuele ontwikkelingen. Zodat zij mensen die aankloppen bij de Vraagbaak zo goed als mogelijk kunnen helpen. En ook eerlijk zijn als ze het antwoord niet weten of niet kunnen geven.

Samen werken aan vernieuwing

Het brede aanbod van activiteiten en ondersteuning dat LOC biedt, moet uiteindelijk dienend zijn aan de mensen om wie het gaat: mensen die zorg en ondersteuning nodig hebben, hun naasten en in het verlengde daarvan cliëntenraden. Daarom is het belangrijk dat we mensen ook samenbrengen. Onder meer tijdens regionale bijeenkomsten van cliëntenraden, maar ook in de beweging Radicale Vernieuwing Verpleeghuiszorg. We zien namelijk dat leden deze vormen van vernieuwing en verbetering ondersteunen en waarderen

Deze beweging zetten we graag door in andere sectoren. Daarom is het belangrijk dat we daarvoor massa creëren. Van cliëntenraden én anderen die zich wil inzetten voor waarde-volle zorg. Die een hart hebben voor medezeggenschap. Die het werk van LOC waarderen. Die een netwerk van mensen willen vormen en daaraan hun bijdrage willen leveren. Leden van LOC dragen daaraan elke dag weer hun steentje bij.

Dit artikel verscheen eerder in het LOC-tijdschrijft Zorg & Zeggenschap herfsteditie 2018: download het hele artikel (pdf)

Vragen of reacties zijn welkom onderaan dit artikel. U kunt ook bellen of mailen met de LOC-Vraagbaak: 030 284 3200 - vraagbaak@loc.nl

Mail mij als mensen reageren –

Wil je een reactie geven? Als je een profiel hebt op LOC Waardevolle zorg en je bent ingelogd kan dat hieronder. Heb je dat niet dan kun je op de meeste pagina's ook rechts op de pagina reageren of hieronder. Of maak een profiel via de nu volgende link. Dank!

Doe mee op LOC Waardevolle zorg

De reactiemodule haalt reacties op...

LOC Waardevolle zorg - Hof van Transwijk 2, 3526 XB Utrecht - 030 284 3200 - vraagbaak@loc.nl

Veel gestelde vragen | Vraagbaak & feedback

Meer over LOC, lid worden & meedoen