Op woensdag 3 oktober 2018 vond het rondetafelgesprek plaats over het ‘Actieplan Verbetering Feitenonderzoek’, georganiseerd door de vaste Kamercommissie voor Justitie en Veiligheid. LOC Zeggenschap in Zorg nam deel aan dit gesprek en deelde haar visie op dit plan.

Waarom dit Actieplan?
Bij wet is geregeld dat de overheid maatregelen kan treffen om de onveiligheid bij het kind in de thuissituatie weg te nemen, zoals bijvoorbeeld door middel van een ondertoezichtstelling en/of uithuisplaatsing. Dergelijke ingrijpende maatregelen zijn altijd verstrekkend en hebben een grote impact op het leven van zowel het kind als van de ouders. Het is daarom van belang dat deze maatregelen zorgvuldig onderbouwd zijn en gebaseerd op feiten om recht te doen aan de situatie zoals deze is. Echter is er al geruime tijd kritiek op deze werkwijze. De Kinderombudsman wees ons daar in 2013 al op met het rapport “Is de zorg gegrond?” Daarna is er veel gebeurd en aangepast in de werkwijzen, maar ten aanzien van het feitenonderzoek is het nog altijd nodig om dit aanzienlijk te verbeteren. Het Actieplan moet daaraan bijdragen: het doen van goed feitenonderzoek en onderbouwde besluiten in de jeugdbeschermingsketen. Dit met betrokkenheid van ouders en kinderen, zoals aangekondigd in actielijn 5 van het programma Zorg voor de Jeugd: ‘jeugdigen beter beschermen als hun ontwikkeling gevaar loopt’.

Wat staat er in het Actieplan?
Het Actieplan beschrijft wat er moet gebeuren om feitenonderzoek in de jeugdbeschermingsketen te verbeteren. De acties zijn uitgewerkt volgens de volgende actielijnen:

  1. Respectvolle bejegening van kinderen en ouders
  2. Informeren en ondersteunen van kinderen en ouders
  3. Kwaliteit onderzoek en rapportage
  4. Verkenning rechtspositie kinderen en ouders

Waarom was LOC daar? 
In 2016 werd een motie aangenomen om tot dit Actieplan te komen. Het ministerie van Justitie & Veiligheid (destijds Veiligheid & Justitie) heeft toen aan LOC Zeggenschap in zorg opdracht gegeven om bij alle betrokken partijen binnen de jeugdbeschermingsketen op te halen en terug te koppelen wat zij voor knel- en verbeterpunten zien op dit onderwerp. Vijf regiobijeenkomsten en een landelijk congres vloeiden hieruit voort. De resultaten hiervan heeft LOC voorgelegd aan het ministerie alszijnde ‘bouwstenen’ voor dit Actieplan. Vervolgens dacht LOC mee op dit plan door vanuit de praktijk die we zagen advies te geven. Het eigenaarschap van dit plan ligt bij Veilig Thuis, Jeugdzorg Nederland en de Raad voor de Kinderbescherming. Tijdens het rondetafelgesprek heeft LOC – net als vele andere betrokken partijen – haar visie gegeven op het Actieplan zoals dat er nu ligt.

En wat vindt LOC?
LOC vindt dat er veel goede aanknopingspunten in het plan zijn: de focus op bejegening, ondersteuning, samenwerking en professionalisering zien wij als een goede manier om feitenonderzoek te verbeteren. Tegelijkertijd zijn we ook van mening dat er in het Actieplan te weinig aandacht uitgaat naar de rechtspositie van cliënten en dat er meer aandacht moet komen voor de structurele betrokkenheid van kinderen, jongeren en ouders.

Verbetering praktijk versus regelgeving
LOC signaleert dat de ingebrachte ideeën en aanvullingen van de betrokken partijen zich kenmerken door twee benaderingen. Enerzijds de verbetering van de praktijk (waaronder betere ondersteuning van gezinnen), anderzijds het aanpassen c.q. verbeteren van bestaande regelgeving gebaseerd op het straf(proces)recht. Om het resultaat zo groot mogelijk te laten zijn pleit LOC ervoor om deze benaderingen te combineren. Dat betekent concreet dat het juridische onderdeel van dit Actieplan aanvulling behoeft.

Vergroten betrokkenheid cliënten
Waar we vanuit LOC extra prioriteit voor willen vragen, is dat kinderen, jongeren en ouders in alle acties worden betrokken. Dat kan op ieder onderwerp. In het bijzonder zijn we van mening dat we nog veel meer kinderen en jongeren moeten informeren, betrekken en hen onderdeel maken van het gehele besluitvormingsproces. Daar ligt een belangrijke sleutel tot succes.

En nu?
We zullen onze positie gebruiken om aan te geven dat we het nodig achten om aanvullingen te doen op het Actieplan. De daadwerkelijke uitvoering van dit Actieplan zien we als een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Niet alleen van de opstellers, maar ook van de politiek en andere betrokkenen. Zodat kinderen, jongeren en ouders in de praktijk echte verbetering gaan merken. Daarom moeten de betrokken organisaties zo snel mogelijk aan de slag met de uitvoering van het plan. LOC neemt daar ook zijn verantwoordelijkheid in, door o.m. de betrokkenheid van kinderen, jongeren en ouders structureel aan te jagen en het contact tussen professionals en gezinnen te versterken.

Lees hier onze position paper.

Wil je een reactie geven? Als je een profiel hebt op LOC Zeggenschap in zorg en je bent ingelogd kan dat hieronder. Heb je dat niet dan kun je op de meeste pagina's ook rechts op de pagina reageren of hieronder. Of maak een profiel via de nu volgende link. Dank!

Doe mee op LOC Zeggenschap in zorg

Reacties

  • Anders dan de heer Groenen heeft een groep van onafhankelijke ouders zich gedistantieerd van het L.O.C. Deze onafhankelijke ouders hebben een petitie tegen het Actieplan Verbetering feitenonderzoek ter ondertekening opengesteld. De heer Groenen verwijst ongevraagd naar de petitie  en suggereert daarmee dat er een link bestaat tussen hem en de petitie. Op de petitie zijn reeds 1.983 proteststemmen uitgebracht. U kunt uw proteststem nog tot eind december 2018 uitbrengen  op https://petities.nl/petitions/waarheidsvinding-en-rechtsvinding-in-... van het Nederlands Advocaten Comité Familie- en Jeugdrecht. Mr Ir P.J.A. Prinsen

    Waarheidsvinding en rechtsvinding in de jeugdbescherming
    Kinderen worden uit huis geplaatst door ongegronde beschuldigingen, want: “In het jeugdrecht gaat het niet om waarheidsvinding”. De Minister voor Rec…
Deze reactie is verwijderd

De reactiemodule haalt reacties op...

LOC Zeggenschap in zorg - Hof van Transwijk 2, 3526 XB Utrecht - 030 284 3200 - vraagbaak@loc.nl

Veel gestelde vragen | Vraagbaak & feedback

Meer over LOC, lid worden & meedoen